Erfbelasting partner of kind in België: tarieven en vrijstellingen per gewest

Het korte antwoord

In Vlaanderen betalen een partner en een kind erfbelasting volgens hetzelfde tarief: 3%, 9% en 27%. Het verschil zit in de vrijstellingen. De langstlevende partner betaalt onder voorwaarden niets op de gezinswoning en krijgt een vrijstelling op de eerste €75.000 roerende goederen. Een kind heeft die twee voordelen niet.

In Brussel en Wallonië ligt het anders. Daar krijgen alleen gehuwden en wettelijk samenwonenden de gunstige behandeling. Een feitelijk samenwonende partner valt er onder het tarief voor "anderen", dat veel hoger ligt. Kinderen krijgen in die twee gewesten dan weer een verlaagd tarief op de gezinswoning.

Wat je uiteindelijk betaalt, hangt dus minder af van "partner of kind" dan van het gewest en van de vorm van de relatie. Hieronder lees je de regels per gewest, met rekenvoorbeelden voor een overlijden in 2026.

Welk gewest bepaalt de erfbelasting?

Niet de ligging van het huis telt, maar de fiscale woonplaats van de overledene. Heeft die in de laatste vijf jaar voor het overlijden in meer dan één gewest gewoond, dan geldt het gewest waar hij of zij het langst woonde. Wie in Antwerpen woonde en een vakantiehuis in de Ardennen bezat, valt dus volledig onder de Vlaamse erfbelasting.

Vlaanderen int de erfbelasting zelf via de Vlaamse Belastingdienst. Voor Brussel en Wallonië doet de FOD Financiën dat nog.

Vlaanderen: hetzelfde tarief, andere vrijstellingen

Kinderen en partners vallen in Vlaanderen in dezelfde tariefgroep. Het tarief wordt per erfgenaam berekend, en apart op het roerende deel (geld, beleggingen, inboedel) en het onroerende deel (woning, grond).

Schijf per erfgenaam	Tarief kind of partner
€0 tot €50.000	3%
€50.000 tot €250.000	9%
Boven €250.000	27%

De Vlaamse regering heeft in het regeerakkoord 2024-2029 en de Septemberverklaring 2025 een hervorming van de erfbelasting aangekondigd. Volgens vlaanderen.be is daarover nog niets beslist. De huidige tarieven blijven gelden.

Wie telt als partner?

Voor de Vlaamse erfbelasting is je partner van de overledene als je op de dag van het overlijden met hem of haar gehuwd was, wettelijk samenwoonde, of al minstens één jaar ononderbroken samenwoonde en een gemeenschappelijke huishouding voerde. Een feitelijk samenwonende partner betaalt na één jaar samenwonen dus hetzelfde tarief als een echtgenoot. Wie korter samenwoonde, valt onder het tarief voor anderen: 25% tot €35.000, 45% van €35.000 tot €75.000 en 55% daarboven.

Vrijstelling op de gezinswoning

De langstlevende partner betaalt geen erfbelasting op zijn of haar deel in de gezinswoning. Dat is de hoofdverblijfplaats waar beide partners op het moment van het overlijden samenwoonden. De vrijstelling geldt voor gehuwden, wettelijk samenwonenden en feitelijk samenwonenden. Feitelijk samenwonenden moeten wel minstens drie jaar hebben samengewoond vóór het overlijden. Een tweede verblijf valt er niet onder, en de vrijstelling geldt niet als de samenwonende partner een verwant in rechte lijn is, zoals een inwonend kind. Er is geen voorwaarde dat de partner niet mag hertrouwen.

Partnerabattement op roerende goederen

Voor overlijdens vanaf 1 januari 2026 is de eerste €75.000 van het netto roerende erfdeel van de partner vrijgesteld (vóór 2026 was dat €50.000). Wat daarboven gaat, wordt belast aan 9% en eventueel 27%. Een ongebruikt deel van dat bedrag schuif je niet door naar de woning.

Wat een kind krijgt

Een kind heeft in Vlaanderen geen vrijstelling op de gezinswoning en geen algemene vrijstelling op de eerste schijf. Wel zijn er twee kortingen:

• Een kind jonger dan 21 jaar krijgt €75 vermindering per vol jaar tot de leeftijd van 21. De langstlevende partner krijgt de helft van de vermindering die de gemeenschappelijke kinderen samen krijgen.
• Is het netto erfdeel niet hoger dan €50.000, dan is er een belastingkrediet van €500 min het erfdeel gedeeld door 100. Bij een erfdeel van €12.500 of minder is de erfbelasting daardoor nul. Dat krediet geldt ook voor partners.

Kinderen jonger dan 21 die beide ouders verloren hebben, zijn wel vrijgesteld op hun deel in de gezinswoning en op de eerste €75.000 roerende goederen.

Rekenvoorbeeld Vlaanderen

Voor een overlijden in 2026. Eén erfgenaam krijgt een erfdeel van €250.000 in de gezinswoning en €50.000 aan spaargeld. We vergelijken drie situaties.

Erfgenaam	Woning (€250.000)	Spaargeld (€50.000)	Totaal
Kind van 25 jaar	€50.000 x 3% = €1.500 plus €200.000 x 9% = €18.000, samen €19.500	€50.000 x 3% = €1.500	€21.000
Echtgenoot, wettelijk samenwonende of feitelijk samenwonende (3 jaar of langer)	vrijgesteld: €0	onder €75.000 partnerabattement: €0	€0
Feitelijk samenwonende (tussen 1 en 3 jaar)	geen woningvrijstelling: €19.500	onder €75.000 partnerabattement: €0	€19.500

Was het kind 16 jaar en 3 maanden, dan zijn er nog 4 volle jaren tot 21. De vermindering is dan 4 x €75 = €300, en de erfbelasting daalt van €21.000 naar €20.700.

Het voorbeeld laat zien waar het verschil vandaan komt: niet uit het tarief, maar uit de twee partnervrijstellingen. Meer over de berekening voor kinderen lees je in hoeveel erfbelasting betaalt een kind, en voor de partner in hoeveel successierechten betaal je als echtgenoot.

Brussel: alleen gehuwden en wettelijk samenwonenden

In het Brussels Hoofdstedelijk Gewest betalen kinderen, echtgenoten en wettelijk samenwonenden hetzelfde tarief. Er is geen splitsing tussen roerend en onroerend: het tarief loopt over het hele netto erfdeel. De eerste €15.000 is vrijgesteld, en kinderen jonger dan 21 krijgen €2.500 extra vrijstelling per vol jaar tot 21.

Schijf per erfgenaam	Tarief
€0 tot €50.000	3%
€50.000 tot €100.000	8%
€100.000 tot €175.000	9%
€175.000 tot €250.000	18%
€250.000 tot €500.000	24%
Boven €500.000	30%

De echtgenoot of wettelijk samenwonende partner betaalt geen successierechten op zijn of haar deel in de woning die op het moment van het overlijden de gezinswoning was. Kinderen krijgen die vrijstelling niet, maar wel een verlaagd tarief op het deel in de woning waar de overledene minstens vijf jaar zijn hoofdverblijfplaats had, tot €250.000: 2%, 5,3%, 6% en 12% in plaats van 3%, 8%, 9% en 18%. Een feitelijk samenwonende partner krijgt in Brussel geen partnertarief en geen woningvrijstelling.

Wallonië: vijf jaar hoofdverblijfplaats

Ook in Wallonië vallen kinderen, echtgenoten en wettelijk samenwonenden onder hetzelfde tarief, op het hele netto erfdeel: 3% tot €12.500, dan 4%, 5%, 7%, 10%, 14%, 18% en 24%, en 30% boven €500.000. De eerste €12.500 is vrijgesteld. Is het netto erfdeel niet hoger dan €125.000, dan komt daar nog €12.500 bij. Kinderen jonger dan 21 krijgen €2.500 extra per vol jaar tot 21.

De langstlevende echtgenoot of wettelijk samenwonende is volledig vrijgesteld op het deel in de woning die minstens vijf jaar vóór het overlijden de hoofdverblijfplaats van de overledene was. Kinderen krijgen op die gezinswoning een verlaagd tarief dat begint bij 1% tot €25.000, als de overledene er minstens vijf jaar zijn hoofdverblijfplaats had. Feitelijk samenwonenden krijgen geen partnertarief en geen woningvrijstelling. Zij betalen het tarief voor anderen.

Rekenvoorbeeld Brussel en Wallonië

Voor een overlijden in 2026. Eén erfgenaam krijgt een netto erfdeel van €250.000 zonder de gezinswoning, bijvoorbeeld spaargeld en een verhuurd appartement. De vrijstelling gaat van de laagste schijven af.

Erfgenaam	Brussel	Wallonië
Kind, echtgenoot of wettelijk samenwonende	€15.000 vrij; €35.000 x 3% = €1.050; €50.000 x 8% = €4.000; €75.000 x 9% = €6.750; €75.000 x 18% = €13.500; totaal €25.300	€12.500 vrij; €12.500 x 4% = €500; €25.000 x 5% = €1.250; €50.000 x 7% = €3.500; €50.000 x 10% = €5.000; €50.000 x 14% = €7.000; €50.000 x 18% = €9.000; totaal €26.250
Feitelijk samenwonende partner (tarief anderen, enige erfgenaam in die groep)	€50.000 x 40% = €20.000; €25.000 x 55% = €13.750; €100.000 x 65% = €65.000; €75.000 x 80% = €60.000; totaal €158.750	€12.500 x 30% = €3.750; €12.500 x 35% = €4.375; €50.000 x 60% = €30.000; €175.000 x 80% = €140.000; totaal €178.125

Bestaat het erfdeel wel uit de gezinswoning, dan betaalt de echtgenoot of wettelijk samenwonende daarop niets, en krijgt een kind het verlaagde woningtarief. Je notaris berekent het exacte bedrag. Een uitgebreider overzicht per gewest vind je in woning erven in België.

Wie erft er eigenlijk?

De erfbelasting zegt hoeveel je betaalt op wat je erft. Wie wat erft, regelt het federale erfrecht. Volgens notaris.be erft een langstlevende echtgenoot altijd minstens het vruchtgebruik van de gezinswoning met de inboedel, en een wettelijk samenwonende het vruchtgebruik van de gezinswoning en de inboedel, tenzij een testament dat anders regelt. Feitelijk samenwonenden erven niet van elkaar, tenzij er een testament is. De rekenvoorbeelden hierboven gaan uit van een erfdeel dat de erfgenaam effectief krijgt, via de wet of een testament.

Schenken bij leven

Wie bij leven schenkt, betaalt schenkbelasting in plaats van erfbelasting, met eigen tarieven. Een geregistreerde schenking van roerende goederen kost in Vlaanderen en Brussel 3% in rechte lijn en tussen partners (feitelijk samenwonenden na één jaar samenwonen inbegrepen), en in Wallonië 3,3% in rechte lijn en tussen echtgenoten en wettelijk samenwonenden. Voor een schenking van onroerend goed in rechte lijn en tussen partners geldt in alle drie de gewesten een schijventarief van 3%, 9%, 18% en 27%, met grenzen op €150.000, €250.000 en €450.000. In Wallonië tellen alleen echtgenoten en wettelijk samenwonenden als partner. Welk gewest geldt, hangt af van de fiscale woonplaats van de schenker.

Laat je een hand- of bankgift niet registreren en overlijdt de schenker binnen vijf jaar, dan valt de schenking alsnog onder de erfbelasting. Die termijn van vijf jaar geldt voor schenkingen vanaf 1 januari 2025 in Vlaanderen, vanaf 1 januari 2026 in Brussel en vanaf 1 januari 2022 in Wallonië. Voor oudere schenkingen is het drie jaar. Meer daarover in hoeveel is schenkbelasting in België.

Het geërfde huis verkopen

De erfbelasting wordt berekend op de waarde van wat je erft, ook als dat een woning is. Twijfel je over wat het huis waard is, of wil je het samen met de andere erfgenamen verkopen, laat dan eerst een gratis schatting maken. Zo weet je waar je staat voor je de aangifte van nalatenschap met je notaris afwerkt.